5 năm trong quá trình phát triển bí mật, Không quân Hoa Kỳ đang tiết lộ nhiều hơn về máy bay ném bom B 21

Máy bay ném bom B 21 Raider đầu tiên sẽ có thể xuất hiện ở cơ sở của Northrop Grumman ở Palmdale, California trước mắt công chúng vào khoảng cuối năm 2021 và sẽ có chuyến bay đầu tiên trong vòng vài tháng sau đó. Không quân cũng dự kiến tăng ngân sách để đặt mua 150 máy bay thay vì con số 100 chiếc trước đó. Bức tranh toàn cảnh về B21 Raider dần được hé lộ hơn sau suốt quá trình phát triển bí mất trong 5 năm qua.

Các lãnh đạo hàng đầu của Không quân Hoa kỳ đang bắt đầu nói chuyện cởi mở hơn về B 21 Raider. Randall G. Walden, người đứng đầu Văn phòng Năng lực Khẩn thiết của Không quân (Air Force Rapid Capabilities Office), nơi điều hành các nỗ lực phát triển máy bay ném bom, cho biết vào tháng 10/2019, “Chúng tôi đã sẵn sàng để thực sự bắt đầu chế tạo các bộ phận.”

Công việc xây dựng đã bắt đầu ở nhà máy của Northrop Grumman ở Palmdale. Walden nói: “Chúng tôi xây dựng một máy bay ở đó, nó là nguyên mẫu thử nghiệm số 1, chúng tôi đang vận hành dây chuyền sản xuất, theo đúng nghĩa đen, ngay ngày hôm nay.” Ông nói vào tháng 12 năm 2019. Các cấu trúc chính, như cánh, đang được đưa vào dây chuyền lắp ráp.

” Khi nói đến B 21 Raider, Không quân sẽ không cố gắng giữ bí mật như các dự án trước đây nữa. Sẽ có một buổi giới thiệu công khai về loại máy bay ném bom mới này.”

Ông Randall G. Walden cho biết

Các mốc thời gian vẫn chưa được chắc chắn 100%. Tướng Stephen W. Wilson, Phó Tham mưu trưởng Lực lượng Không quân, cho biết ông đang đếm ngược từng ngày cho chuyến bay đầu tiên của B-21, chuyến bay mà ông dự kiến ​​sẽ đến vào tháng 12 năm 2021. Mặc dù đó vẫn là mục tiêu, “Tôi sẽ không đặt cược vào ngày đó,” ông nói, nhấn mạnh mức độ “phức tạp” của B-21. Các vấn đề tích hợp, thử nghiệm mặt đất và thậm chí thời tiết có thể ảnh hưởng đến chuyến bay đầu tiên.

Ông Randall G. Walden cho biết rằng Không quân sẽ không cố gắng giữ bí mật về chiếc máy bay này như với chiếc B 2 hay các dự án khác trước đây mà sẽ công khai máy bay tại Palmdale. Trong khi B 2 phải mất 9 tháng kể từ khi lắp đặt hoàn thiện đến lần cất cánh lần đầu tiên, các quan chức Không quân Hoa Kỳ dự đoán quá trình này sẽ trở nên ngắn hơn với B 21 Raider. Sau đó, Walden cho biết, Không quân Mỹ sẽ “bắt đầu công khai” về khả năng của B-21.

Tại một sự kiện của Palmdale vào tháng 8, kỷ niệm 30 năm ra đời máy bay B-2, Northrop Grumman cho biết họ đã tăng từ 24.000 lên khoảng 28.000 nhân viên tại các địa điểm ở California. Chủ tịch lĩnh vực Hệ thống Hàng không Vũ trụ Janis G. Pamiljans cho biết, “Chúng tôi đang tuyển dụng rất nhiều” đồng thời tân trang và mở rộng các cơ sở Palmdale, bao gồm việc chuyển hoạt động sản xuất cho RQ-4 Global Hawk và MQ-4 Triton.

Hợp đồng phát triển kỹ thuật và sản xuất của Northrop (bao gồm năm chiếc máy bay đầu tiên) thể hiện khoản đầu tư 23,5 tỷ đô la. Walden cho biết vào năm 2016, hợp đồng sản xuất có thể trị giá 55 tỷ USD cho 100 máy bay, không bao gồm các chương trình bổ sung, chưa được xác định trong “các hệ thống” sẽ làm cho B-21 hiệu quả.

Kế hoạch ban đầu của Không quân Hoa Kỳ cho hợp đồng B 21 là từ 80 – 100 máy bay, nhưng các nhà lãnh đạo của họ (Không quân) trong hơn 2 năm qua đã chào hàng số lượng ít nhất 100 máy bay. Tại Hội nghị Hàng không, Không gian & Không gian mạng của AFA (AFA’s Air, Space & Cyber Conference) vào tháng 9/2019, Tham mưu trưởng Không quân Hoa Kỳ, Tướng David L. Goldfein cho biết ông “100% chốt” với quan điểm được thể hiện trong nhiều báo cáo của bên thứ ba rằng 100 là quá ít. Mặc dù thừa nhận không thể đẩy nhanh chu kỳ phát triển của B-21, nhưng ông nói rằng ông muốn mua hơn 100 chiếc Raider và mua nhanh hơn với quy trình hiện tại.

Matthew P. Donovan, Thứ trưởng Không quân Hoa Kỳ trong một cuộc phỏng vấn hồi tháng 10/2019 cho biết rằng Không quân Hoa Kỳ ít nhất cần 7 phi đội máy bay ném bom nữa so với dự kiến. Trong khi đó mỗi phi đội ném bom gồm 8 máy bay, họ sẽ cần thêm tổng cộng 56 chiếc B 21 Raider, có nghĩa là theo phân tích này, Không quân Hoa kỳ có thể đặt hàng 156 chiếc B 21 trong tương lai. Nhưng ông Donovan cũng lưu ý đến một phân tích của Viện Nghiên cứu Hàng không Vũ trụ Mitchell của Hiệp hội Không quân, kết luận rằng Không quân có nhu cầu về ít nhất 174 chiếc B-21, và cho biết Tướng Goldfein đồng ý với con số này.

Không quân Hoa Kỳ đã không có bất cứ sai lệch nào trong các tuyên bố về số lượng máy bay và trần chi phí liên quan đến B 21 Raider, điều khác biệt so với các dự án máy bay quân sự trước đây, ngay cả với loại mới nhất là máy bay chiến đấu thế hệ thứ 5, F 35. Tính theo giá cơ sở năm 2010, Dịch vụ mua sắm Không quân cho biết các máy bay ném bom thế hệ mới có mức giá 511 triệu USD/ 1 chiếc, và sẽ có giá tối đa dưới 550 triệu Đô la. Tính theo thời giá năm 2019 thì chúng sẽ có giá tương ứng là 553 và 651,7 triệu đô la. Tuy nhiên, đây là mức giá được đưa ra với đơn hàng 100 chiếc. Với 156 hoặc 174 chiếc thì mức giá còn có thể giảm sâu hơn.

Các nhà lãnh đạo của Lực lượng Không quân đã nhiều lần nói rằng chương trình B-21 là một trong những chương trình được thực hiện tốt nhất của Không quân, với các mốc chi phí và lịch trình của nó. Ông Walden còn cho biết thêm rằng điều duy nhất làm gia tăng đáng kể chi phí của chiếc máy bay chỉ có thể xảy ra khi có sự thay đổi lớn về yêu cầu đối với hiệu suất của nó. Bộ chỉ huy tấn công toàn cầu của USAF có kế hoạch cho nghỉ hưu 62 máy bay ném bom B-1 và 20 máy bay ném bom B-2 vào khoảng năm 2031. Sản xuất 15 chiếc B-21 mỗi năm sẽ giúp Không quân có trong tay 100 máy bay ném bom mới vào thời điểm đó.

Không quân đã kích hoạt lại Phi đội bay thử nghiệm số 420 tại Edwards – đơn vị đã thử nghiệm B-2 – để sẵn sàng thử nghiệm với các máy bay B 21 mới xuất xưởng. Các hình ảnh vệ tinh cho thấy Edwards có một số cấu trúc mới trong khu vực Căn cứ phía Nam, bao gồm một tòa nhà rộng khoảng 220 feet vuông – kích thước cần thiết để chứa một chiếc máy bay cỡ B-2. Không quân cũng đã chuyển các hoạt động thử nghiệm B-1 và B-52 ra khỏi khu vực Căn cứ phía Nam này.

B – 21 không sử dụng một mô hình nhỏ hơn với tỷ lệ tương đương để thử nghiệm. Ông Walden cho biết rằng các quy trình liên quan đến thử nghiệm giảm thiểu rủi ro của máy bay luôn được chú ý cao nhất, nhưng kiểu thử nghiệm với mô hình thực nhỏ hơn máy bay thật bây giờ là không cần thiết. Ông cũng từ chối cung cấp thêm thông tin chi tiết về quá trình này. Nhận xét của Walden gây tò mò vì một số quan chức Không quân và thành viên Quốc hội đã đưa ra nhận xét cho thấy họ hài lòng khi thấy phương án “Bay trước khi mua” được thực hiện với B 21. Khi chọn Northrop Grumman làm nhà thầu B-21, Không quân đã viện dẫn năng lực của công ty trong việc thực hiện dự án dựa trên “các chương trình khác”. Những thứ đó có thể bao gồm một máy bay trinh sát, giám sát và tình báo độ cao được gọi là RQ-180, có thể giống với dạng kế hoạch dự án của B-21. Bảng cân đối kế toán của Northrop chỉ ra một lượng lớn công việc được phân loại.

Hình dạng của B-21, giống với hình dạng ban đầu của B-2, cho thấy máy bay được tối ưu hóa để tàng hình ở độ cao lớn. Các yêu cầu của B-2 đã sớm được thay đổi trong chương trình, nhằm mang lại cho chiếc máy bay đó độ cứng cáp hơn và dễ vận hành hơn trong các phi vụ thâm nhập tầm thấp. Hình dạng đuôi răng cưa của B 2 cũng đã được thay đổi lại, công việc đã tiêu tốn nhiều tỷ USD trong nhiều năm. B 21 có các cửa hút khí thẳng và hẹp, góc cạnh ở thân trên. Để duy trì khả năng tàng hình, cánh quạt động cơ phải được giấu bên trong thân máy bay, và ống dẫn được lót bằng vật liệu hấp thụ radar để giảm tiết diện radar của máy bay. Wittman cho biết B-21 sử dụng “thiết kế rất, rất khác về luồng không khí”, cho thấy sự cân bằng giữa khả năng tàng hình và lực đẩy đang được tranh luận. Trong khi đó, các nhà thầu khác đang lo lắng về luồng xả, ông nói.

Không giải thích chi tiết, Wittman cũng trích dẫn các “lỗi” ảnh hưởng đến cánh của B-21. Tuy nhiên, nhiều tháng sau, Walden cho biết những vấn đề đó đã được giải quyết. Ông nói: “Các hệ thống vũ khí thì phức tạp, đặc biệt là vấn đề tích hợp động cơ” là một thách thức. “Bạn phải hoàn thành đúng kích thước cổ họng [động cơ] trước khi chế tạo bất kỳ thứ gì”. Văn phòng Năng lực Khẩn thiết đã nhận được “góc nhìn sâu sắc từ thử nghiệm thực tế trong phòng thí nghiệm”, giải quyết một giải pháp và thử nghiệm thành phần đang tiến hành với “tốc độ thích hợp.” Wittman cũng lưu ý rằng chương trình B-21 đã tạo ra một mô hình dạng “chim sắt” không thể bay, để kiểm tra sự phù hợp của các bộ phận. Việc sử dụng mô hình theo kiểu này là một bước phổ biến trong quá trình phát triển máy bay.

Trong khi đó, các quan chức Không quân mô tả B-21 là một thiết kế “cực kỳ khó theo dõi”, khác biệt với F-22 và F-35 “có thể theo dõi ở mực độ rất thấp”. Lực lượng Không quân không cho biết liệu B-21 sẽ được trang bị hai hay bốn động cơ, nhưng sự nhất trí của các nhà phân tích hàng không vũ trụ là máy bay phản lực có khả năng sử dụng động cơ Pratt’s F135, loại động cơ cũng trang bị cho tiêm kích F-35. Hai chiếc F135 có thể tạo ra lực đẩy thô (chưa đốt lần hai) 56.000 pound, nhưng sẽ yêu cầu khẩu độ lớn hơn để làm như vậy so với bốn động cơ General Electric F118 trong B-2, kết hợp để tạo ra lực đẩy khoảng 68.000 pound. B-21 được cho là nhỏ hơn một chút so với B-2, với trọng tải khoảng 30.000 pound, vừa đủ lớn để mang một quả bom thông thường dẫn đường chính xác GBU-57 Massive Ordnance Penetrator, quả bom lớn nhất trong kho vũ khí của Không quân.

Chỉ có bảy nhà thầu phụ B-21 được nêu tên, và một trong số đó — Orbital ATK — đã được mua lại bởi Northrop Grumman vào năm 2018. Các nhà thầu khác là: BAE Systems ở Nashua, N.H .; GKN Aerospace, St. Louis; Janicki Industries ở Sedro-Woolley, Wash .; Rockwell Collins ở Cedar Rapids, Iowa; và Spirit Aerosystems ở Wichita, Kans. Rockwell Collins sẽ trở thành một phần của Raytheon Technologies dưới sự “sáp nhập bình đẳng” giữa công ty mẹ United Technologies và Raytheon như đã thông báo vào tháng Sáu.

B-21 có trước các phương pháp kỹ thuật kỹ thuật số tiên tiến mà Giám đốc mua lại Không quân Will Roper coi là công nghệ cho phép đằng sau một “Dòng máy bay thế kỷ kỹ thuật số” mới, đòi hỏi máy bay phải được phát triển rất nhanh.

Walden dự đoán công nghệ “chia sẻ” giữa B-21 và chương trình Thống lĩnh Không quân Thế hệ Tiếp theo (NGAD), một kết quả có nhiều khả năng xảy ra hơn vì Roper đã chọn cựu giám đốc chương trình B-21, Đại tá Dale R. White để đầu quân cho NGAD. Không quân đã thông báo vào đầu năm nay rằng “địa điểm ưa thích” cho phi đội B-21 đầu tiên sẽ là Ellsworth AFB ở Rapid City, S.D. Các quan chức dịch vụ cho biết Ellsworth có thể sẽ “chuyển đổi” từ B-1 sang B-21, thay vì vận hành cả hai máy bay ném bom đồng thời. Tiếp theo sẽ là Whiteman AFB, Mo., cơ sở vận hành B-2 duy nhất và Dyess AFB, Texas, cơ sở vận hành B-1. Cựu Bộ trưởng Không quân Heather Wilson đã nói vào đầu năm nay rằng “nếu bây giờ đó là một căn cứ máy bay ném bom, thì đó cũng sẽ là một căn cứ máy bay ném bom trong tương lai.” Tinker AFB, Oklahoma, sẽ là kho của B-21, được hỗ trợ bởi Robins AFB, Ga, và Hill AFB, Utah. Các kho thứ cấp sẽ chịu trách nhiệm xây dựng lại các cụm và bộ phận phụ cũng như kiểm tra linh kiện và bộ phận.

B 21 ngay từ đầu đã được xác định là có thể tùy chọn bay mà có phi hành đoàn hay không, tức là có thể có người lái hoặc không người lái, nhưng các nhà lãnh đạo Không quân đã không thảo luận vấn đề này trong hơn 1 năm qua. Máy bay sẽ có khả năng thực hiện các nhiệm vụ hạt nhân và sẽ được cấp chứng chỉ với cả bom trọng lực hạt nhân B61 và tên lửa Phòng không Tầm xa (LRSO) hiện đang được phát triển. Loại vũ khí đó cũng sẽ được trang bị cho B-52. Một phiên bản thông thường của LRSO cũng có thể đang được phát triển. Donovan nói với Tạp chí Không quân vào tháng 10 rằng Không quân có thể một lần nữa cố gắng yêu cầu Bộ Quốc phòng tài trợ cho B-21, cũng như chương trình Răn đe chiến lược trên mặt đất — thay thế ICBM Minuteman — và LRSO trong một tuyến riêng biệt bên ngoài ngân sách cho các căn cứ Không quân.

Hải quân giành được vị thế tương tự cho tàu ngầm tên lửa đạn đạo phóng từ biển lớp Columbia với lập luận rằng việc bố trí bảo tồn căn cứ công nghiệp tàu ngầm; ngược lại, hai phần còn lại trong Bộ ba hạt nhân của Không quân không có tình trạng đặc biệt như vậy. Không quân có thể nhìn thấy các chương trình mang tính ưu tiên cao bị vắt kiệt do chi phí hiện đại hóa Bộ ba răn đe hạt nhân chiến lược. Cải tiến khả năng răn đe hạt nhân, cùng với tất cả các thách thức hiện đại hóa khác mà Không quân phải đối mặt — từ máy bay chiến đấu đến tàu chở dầu cho đến vũ trụ và mạng Internet — vượt quá giới hạn ngân sách dự kiến. “Chúng tôi… không thể có điều đó trong… ưu tiên số một của Không quân,” Donovan nói.

Trường Không – Theo Air Force Magazine